Betrapt met een wapen? Wat riskeert u?

Wat zegt de wet?

De Wapenwet deelt elk wapen in bij een van drie categorieën (artikel 3). Die indeling bepaalt wat u ermee mag doen.

• Verboden wapens mag niemand vervaardigen, verkopen, vervoeren, voorhanden hebben of dragen (artikel 8). Voorbeelden uit de wet: spring- of valmessen met slot, vlindermessen, boksbeugels en blanke wapens die op een ander voorwerp lijken; knotsen en wapenstokken; toestellen die met een elektrische stroomstoot iemand weerloos maken; werpmessen, nunchaku's en werpsterren.
• Pepperspray valt onder de voorwerpen bestemd om personen te treffen met giftige, verstikkende, traanverwekkende of soortgelijke stoffen, en is dus verboden (artikel 3, § 1, 10°). De wet zondert alleen medische hulpmiddelen uit, en geldt niet voor ambtenaren van het openbaar gezag die zo'n middel in dienst dragen (artikel 27).
• Omgevormde voorwerpen: ook iets wat niet als wapen ontworpen is, wordt een verboden wapen als het werd omgevormd, gewijzigd of vermengd om als wapen te dienen en uit de omstandigheden duidelijk blijkt dat de bezitter er iemand mee wil verwonden of bedreigen (artikel 3, § 1, 17°).
• Vrij verkrijgbare wapens zijn onder meer blanke wapens, niet-vuurwapens en namaakwapens waarvoor geen bijzondere regeling geldt, en vuurwapens die volgens de regels definitief onbruikbaar zijn gemaakt; voor die laatste geldt een aangifteplicht (artikel 3, § 2). Dragen mag alleen wie daartoe een wettige reden kan aantonen (artikel 9).
• Vergunningsplichtig zijn alle overige vuurwapens (artikel 3, § 3). Een particulier heeft voor het voorhanden hebben een vergunning van de gouverneur nodig (artikel 11), tenzij een uitzondering van artikel 12 geldt, zoals een jachtverlof of een sportschutterslicentie voor de wapens die daaronder vallen. Voor het dragen is bovendien een wapendrachtvergunning nodig (artikel 14).

De algemene regels van het Strafwetboek gelden ook voor de Wapenwet, tenzij die wet zelf iets anders bepaalt (art. 77 Strafwetboek). Wie een wapen gebruikt bij een ander misdrijf, kan voor dat misdrijf zwaarder gestraft worden: bij diefstal met geweld of bedreiging stijgt het niveau bijvoorbeeld naar 5 als er wapens gebruikt of getoond werden (art. 469, § 2, 1°, Strafwetboek). Welke straffen bij elk niveau horen, ziet u bij de misdrijven en strafniveaus.

Lees ook: drugshandel en bedreiging.

In cijfers

De politie telt feiten rond wapens samen met feiten rond springstoffen, in de categorie “wapens en springstoffen”. In West-Vlaanderen registreerde ze daarin 1.229 feiten in 2025, tegenover 1.287 in 2024. Een apart cijfer voor alleen het bezit of het dragen van een wapen geeft de statistiek niet.

* Politiezone Kouter omvat Gistel, Ichtegem, Jabbeke, Oudenburg en Torhout.

Illegale wapendracht hoort volgens de federale politie bij de misdrijven die vooral bij controles en acties aan het licht komen. Een stijging of daling zegt daardoor ook iets over de inzet van de politie. Het zijn feiten in een proces-verbaal, geen veroordelingen.

Wanneer is wapenbezit strafbaar?

Sinds 1 september 2026 vermeldt artikel 23 van de Wapenwet uitdrukkelijk dat de overtreding opzettelijk moet gebeuren (wet van 16 maart 2026). Het Strafwetboek omschrijft dat algemeen opzet als het voornemen om met kennis van zaken het strafbare gedrag aan te nemen: u weet dat een omstandigheid bestaat, of beseft dat ze in de normale gang van zaken kan bestaan (art. 7, § 2). Of dat het geval is, beoordeelt de rechter aan de hand van alle omstandigheden.

• Gewone overtreding: niveau 3, met een bijkomende geldboete van ten hoogste 200.000 euro. Dezelfde straf geldt voor wie opzettelijk onjuiste verklaringen aflegt om een vergunning of erkenning te krijgen, en voor wie zo'n verklaring gebruikt (art. 23, eerste en tweede lid). Neemt de rechter verzachtende omstandigheden aan, dan kan hij een straf van niveau 2 of 1 opleggen (art. 36 Strafwetboek).
• Uitlenen en veiligheidsvoorwaarden: wie niet als wapenhandelaar of tussenpersoon erkend is (art. 5) en de regels overtreedt over het schriftelijk akkoord bij het uitlenen van een vuurwapen (art. 12/1, eerste lid, 4°) of over de veiligheidsvoorwaarden voor het opslaan, vervoeren en voorhanden hebben (art. 35, 1°), krijgt een straf van niveau 1. De geldboete bedraagt dan ten hoogste 800 euro, maar kan zo vaak worden opgelegd als er wapens zijn; met kwaadwillig opzet ten hoogste 2.400 euro (art. 23, vierde lid).
• Poging: een poging tot een overtreding uit het eerste lid valt onder niveau 2, met een geldboete van ten hoogste 120.000 euro. Een poging tot een onjuiste verklaring is niet strafbaar (art. 23, vijfde lid).

Het schriftelijk akkoord bij het uitlenen moet de naam en het adres van uitlener en ontlener vermelden, en ook het voorwerp en de duur van de uitlening; het is niet nodig als beiden aanwezig zijn (art. 12/1, eerste lid, 4°).

Een vergunningsplichtig wapen bewaren en vervoeren

Wie wettig een vergunningsplichtig wapen heeft, moet de veiligheidsvoorwaarden naleven van het koninklijk besluit van 24 april 1997 over het opslaan, het voorhanden hebben en het vervoer van vuurwapens, munitie en laders.

• Thuis, in elk geval: het wapen is niet geladen; wapens en munitie liggen buiten het bereik van kinderen en zijn niet tegelijk meteen bereikbaar; niets aan de bewaarplaats laat zien dat er een wapen of munitie ligt (art. 11, § 2 KB). Die eerste regel geldt niet voor een wapen dat vergund werd voor persoonlijke verdediging bij een objectief en groot risico (art. 11, § 3, 9°, d, Wapenwet).
• Eén tot vijf wapens: daarnaast minstens één maatregel, bijvoorbeeld een veiligheidsslot, een onderdeel dat nodig is om te schieten apart bewaren, of het wapen met een ketting vastmaken aan een vast punt (art. 11, § 3).
• Zes tot tien wapens: een slotvaste wapenkast uit stevig materiaal, zonder uiterlijk kenmerk (art. 11, § 4).
• Elf tot dertig wapens: een wapenkluis, in een ruimte waarvan deuren en ramen goed afgesloten zijn; de sleutels blijven niet op de sloten (art. 11, § 5). Wie er wapens bij koopt en zo in een hogere groep komt, past de maatregelen van die groep toe op alle wapens (art. 11, § 1). Een andere maatregel mag, als die bij controle als gelijkwaardig wordt beoordeeld (art. 10).
• Onderweg: alleen vervoeren met een wettige reden, uit het zicht, niet binnen handbereik, ongeladen en met lege laders. Vergunningsplichtige wapens gaan, waar mogelijk, in de afgesloten koffer van het voertuig, met een veiligheidsslot of in een afgesloten koffer of etui, en de munitie apart. Die laatste regels gelden niet voor een jager op een jachtterrein of tussen aangrenzende jachtterreinen (art. 15).

Overtreedt iemand die niet als wapenhandelaar of tussenpersoon erkend is deze veiligheidsvoorwaarden, dan geldt de regeling van niveau 1 die hierboven staat: een geldboete van ten hoogste 800 euro per wapen, of 2.400 euro bij kwaadwillig opzet (art. 23, vierde lid, Wapenwet, dat verwijst naar art. 35, 1° en de besluiten ter uitvoering ervan).

Verbeurdverklaring en vernietiging

Bij een veroordeling spreekt de rechter de verbeurdverklaring uit volgens de algemene regels van het Strafwetboek (art. 23, zesde lid, Wapenwet en art. 53, § 2, Strafwetboek). Bij een niveau-1-overtreding met kwaadwillig opzet en bij inbreuken op bepaalde reglementaire bepalingen mag hij daarvan afzien. Een verboden wapen wordt in beslag genomen, verbeurd verklaard en vernietigd, ook als het niet van de veroordeelde is (art. 8, tweede lid).

Verbeurdverklaarde wapens gaan naar de directeur van de proefbank om vernietigd te worden. De kosten van bewaring, vervoer en vernietiging zijn voor de veroordeelde. Met toestemming van de minister van Justitie kan een wapen om historische, wetenschappelijke of didactische redenen naar een museum, een wetenschappelijke instelling of een politiedienst gaan (art. 24).

Hoe verloopt een zaak over wapenbezit?

1. Vaststelling en beslagDe politie neemt het wapen mee; het beslag steunt op art. 35 van het Wetboek van strafvordering.
2. Het verhoorUw rechten als verdachte vindt u bij uitgenodigd voor verhoor.
3. AfhandelingKomt het tot een proces, dan staat op de pagina gedagvaard voor de correctionele rechtbank wat u kunt verwachten.

Onmiddellijke minnelijke schikking. Voor het dragen van een verboden wapen kan de politie volgens een persbericht van het parket West-Vlaanderen van juni 2024 onmiddellijk een geldsom tot 400 euro innen. Dat geldt enkel voor feiten die zopas werden vastgesteld, en voor meerderjarigen die toegeven en akkoord gaan om meteen te betalen, met een betaalterminal of via een QR-code. Wie betaald heeft, wordt niet verder vervolgd. Betwist de betrokkene de schikking, dan behandelt het parket het dossier verder. Twijfelt u, dan kunt u het vooraf met een advocaat bekijken.

Welke verdediging is mogelijk?

• het voorwerp is geen verboden of vergunningsplichtig wapen
• u had een wettige reden om het te dragen, bijvoorbeeld voor uw beroep
• u wist niet dat het wapen zich daar bevond
• u erfde het wapen en vroeg binnen drie maanden nadat u het in bezit kreeg een vergunning aan (artikel 11/2)

Wat doet u best, en wat niet?

Hoe helpt Mr. Van Oyen u?

• Hij laat nagaan of het voorwerp juridisch een wapen is.
• Hij gaat na of voor een geërfd wapen nog een vergunning kan worden aangevraagd.
• Hij verdedigt u voor de rechtbank.

Lees ook

• Misdrijf Bedreiging
• Situatie Huiszoeking
• Situatie Uitgenodigd voor een politieverhoor
• Rechtsdomein Strafrecht